Skaldic Poetry of the Scandinavian Middle Ages

login: password: stay logged in: help

Anonymous Sturlunga (Stu)

not in Skj

prose works

Sturlu saga (Sts) - 36

Sturlu sagaStsIV

Not published: do not cite (StsIV)

21 — Sts ch. 21

edition interactive full text transcriptions old edition references concordance grammar quiz

 

Cite as: Not published: do not cite (Sts ch. 21)

er það tíðinda á Skarfsstöðum kona ein stóð upp í dæging og gekk til bænahúss. Hún gekk til fjóss því hún heyrði naut beljaði. Hún nautin voru í brottu nema ein kvíga var eftir. Hún gekk inn og sagði Ingjaldi. Síðan fóru menn í klæði sín og tóku sér hross og riðu inn til Hvamms. Þar var með Ingjaldi Þorsteinn Gunnarsson, Þórður Böðvarsson. Þeir komu á far nautanna og mikla mannaslóð. Sturla hafði risið upp þegar lýsti og gekk til töðugarðs. Þar voru fyrir húskarlar og rufu heydes er drepið hafði um haustið. Vindur var á norðan og frjósanda. Þeir sáu þrír menn hleyptu handan frá Akri sem fara máttu og er þeir komu á túnvöllinn þá kenndu þeir þar var Ingjaldur. Þá mælti Sturla: Svo líst mér á Ingjald mág minn sem muni í dag selja mér geldingana. Ingjaldur kom í Hvamm og sagði þeim Sturlu ránið. Sturla svarar öngu og gekk inn þegjandi og inn til rúms síns og tók ofan skild sín og öxi. Guðný húsfreyja var vöknuð og spurði hvað tíðinda væri. Hann svarar: Ekki enna annað en þeir Einar Þorgilsson hafa ræntan Ingjald öllu ganganda og hljóp þegar fram á gólfið og því næst út. Guðný stóð upp skjótt og gekk utar á gólfið og mælti: Standi menn upp skjótt. Sturla er braut genginn með vopn sín en Ingjaldur ræntur. Menn brugðust við skjótt og klæddu sig og bjuggust þó mjög af hrapaði. Árni Bjarnason tók skjöld af þili og enn fleiri menn. Þeir höfðu tvö ein spjót og fór þá hver sem búinn var út úr garði með hlíðinni og tóku tveir hross saman. Og er þeir komu til Krosshóla voru þeir nítján saman. Sáu þeir þeir Einar fóru upp um Ránarvöllu. Þá mælti Sturla: Það vil eg menn beri svo öxarsköft sín eigi leggi jökul á en bað þá duga sem best, sagði þess von mundi annaðhvort fást mikil sæmd eða bani góðum drengjum. Og sóttu leiðina sem ákafast. Þeir Einar sáu eftirreiðina. Þá mælti Hallur Gilsson: Það sýnist mér ráð frændi láta eftir ungféð en reka undan það er skjótfærra er, því mér segir svo hugur um sem við liðsmun muni eiga ef vér finnumst hér fyrir sunnan heiðina. Þá mælti Árni Bassason og þeir er ákafastir voru: Ekki sjáum vér þá fleiri en vér erum heldur nokkverju færri, og víst eigi viljum vér renna fyrir jafn mörgum. Þá segir Ólafur Klökkuson: Eg er maður skyggn og sýnist mér sem flestir hafi tvímennt þeir er eftir ríða. Einar mælti: Hafa skal hvert lamb meðan ganga má. Þeim varð sein förin upp yfir ána því féið var heimfúst. Þá er þeir Einar komu upp yfir Snorravað þá fóru þeir Sturla um Ránarvöllu. Þeim Einari varð seint um brekkurnar því þar var snjár í driftum. Þá mælti Einar til Arngeirs Auðunarsonar: Þú skalt fara vestur um heiði og safna liði og svo gerði hann. Þeir Einar fóru allt upp á heiðarbrúnina og fara reiðgötu. Og er þeir voru komnir á upp þá hljópu þeir af hestum sínum og tóku sér stöðu á framanverðri brúninni. Og þá voru þeir Sturla komnir upp hinni efstu brúninni og hlupu af hestum sínum. Og hljóp Sveinn Sturluson og Þorsteinn Gunnarsson og varð Sveinn fyrstur upp og sneru til þeirrar slóðar er þeir Einar höfðu farið of nóttina vestan og engir voru menn fyrir. Árni Bassason skaut af boga nokkverjum örum og kom það á engan mann. En er þeir Einar sáu hvar þeir stefndu þá runnu þeir á mót þeim fyrir gilsbotninn en Sturla sneri þar upp er þeir Einar höfðu áður upp farið. Og er þeir komu upp á brúnina þá snúa þeir Einar aftur í móti þeim. Þá mælti Sturla: Viljið þér laust láta féið? Einar svarar: Aldrei meðan vér megum á halda. Og síðan hljópust þeir og gekk Ingjaldur fast fram með reidda öxina en Ólafur Klökkuson hjó þegar til hans og á öxlina vinstri og hljóp öxin þegar á hol og varð það banvænlegt sár. Ásbjörn Hefla-Bjarnarson hjó til Sturlu ofan í skjöldinn og klauf niður í mundriða. Þá fékk hann og lög tvö og kom hvorttveggja í skild. Og í því bili var höggvin hönd af Brúsa Ljótssyni. Og þessu nær fékk sár Þorgrímur Kolbeinsson. Sveinn Sturluson og Þorsteinn Gunnarsson særðu hann og var hann hogginn á tvefalda höndina og sundur handleggurinn bæði fyrir ofan olboga og framan. Hann hafði og herðasár mikið. Síðan lagði maður til Ólafs Klökkusonar og kom á hann miðjan. Tvö hafði hann lög og mörg sár önnur og stór og gekk hann frá bardaganum og upp í hallinn og settist þar niður. Þá fékk Snorri Hallsson sár á hendi. Þeir Árni Bassason og Árni Bjarnason stóðu í þot og reiddu vopnin. Þá mælti Árni Bjarnason: Eigumst við ekki við því við höfum mælt til vináttu. Þá lét Árni Bjarnason síga niður skjöldinn frá andliti sér. En er Árni Bassason það reiddi hann upp öxina tveim höndum og hjó til hans en hann brást undan og hjó hann niður öxinni og steyptist eftir. Þá hjuggu Árni og Þórður báðir til hans og kom annað í höfuðið en annað of þverar herðarnar og niður í gegnum brjóstið og lét Árni þar líf sitt. Og í því bili varð Ásbirni laus öxin er hann hafði niður hoggið og renndi frá honum og er hann vildi taka þá féll hann flatur því þar var halllent. Þá hjó Sveinn Sturluson til hans og kom á hann miðjan og brast við hátt. Ásbjörn var gyrður saxi og kom höggið ofan í hjaltið en oddurinn saxins nam við jörðunni. Hann stóð þegar upp og var ekki sár orðinn. Þá fékk Einar lag af spjóti á síðu og rann honum mjög blóð. Þorsteinn Tjörvason krækti mann Sturlu sér með öxi sinni og söxuðu þeir hann undir fætur sér og fékk hann komið sér ofan í gilið undir holfenni nakkvað. Fleiri menn urðu sárir af hvorumtveggja flokki en hér eru nefndir. Þá mælti Einar við Svein Sturluson: Það vildum vér þú gæfir oss grið því þú átt þann hlut jafnan í með oss er þá er betur en áður. Sveinn mælti: Faðir minn ræður griðum. Þá settist Einar niður og mæddi hann blóðrás. Þá mælti Hallur Gilsson til Sturlu: Grið þættumst vér þurfa. Sturla svarar: Leggið þá vopnin niður. Þeir vildu það eigi. Þá mælti Sturla: Grið skulu þeir hafa. Þá voru þeim grið gefin og mælti engi í móti því féið færi aftur. Þessir menn eru nefndir með Sturlu á heiðinni: Sveinn son hans og Ingjaldur mágur hans og húskarlar hans tveir, Snorri bróðir Ingjalds, Prest-Oddur, Þorgeir Bassason, Þórður Indriðason, Ásbjörn Hjartarson, Oddur Sveinsson, Brúsi Ljótsson og Ingimundur bróðir hans, Árni Bjarnason, Hallur Gilsson, Atli Þormóðarson. Ingjaldur var þegar örendur og Árni Bassason en Ólafur Klökkuson og Þorgrímur Kolbeinsson fengu þjónustu og önduðust báðir. Þorsteinn Tjörvason allan vetur í sárum og varð græddur kalla. Græddir urðu og aðrir menn allir. En Snorri Hallsson og Brúsi urðu eigi örkumlalausir því Brúsi lét hönd sína en Snorri nýtti og ekki sína hönd.

 

editions: Skj Not in Skj;

sources

© Skaldic Project Academic Body, unless otherwise noted. Database structure and interface developed by Tarrin Wills. All users of material on this database are reminded that its content may be either subject to copyright restrictions or is the property of the custodians of linked databases that have given permission for members of the skaldic project to use their material for research purposes. Those users who have been given access to as yet unpublished material are further reminded that they may not use, publish or otherwise manipulate such material except with the express permission of the individual editor of the material in question and the General Editor of the volume in which the material is to be published. Applications for permission to use such material should be made in the first instance to the General Editor of the volume in question. All information that appears in the published volumes has been thoroughly reviewed. If you believe some information here is incorrect please contact Tarrin Wills with full details.